ఆర్యా 1.92

🌷మూకపఞ్చశతీ - ఆర్యాశతకము🌷
🌷౧.౯౨వ శ్లోకం
విమలపటీ కమలకుటీ పుస్తకరుద్రాక్షశస్తహస్తపుటీ ।
కామాక్షి పక్ష్మలాక్షీ కలితవిపఞ్చీ విభాసి వైరిఞ్చీ ॥౧.౯౨॥

🌷పదవిభాగం
విమల-పటీ కమల-కుటీ పుస్తక-రుద్రాక్ష-శస్త-హస్త-పుటీ । కామాక్షి పక్ష్మల-అక్షీ కలిత-విపఞ్చీ విభాసి వైరిఞ్చీ ॥౧.౯౨॥

🌷అన్వయం

కామాక్షి, విమలపటీ కమలకుటీ పుస్తకరుద్రాక్షశస్తహస్తపుటీ పక్ష్మలాక్షీ కలితవిపఞ్చీ వైరిఞ్చీ విభాసి ॥౧.౯౨॥

🌷ప్రతిపదార్థం
కామాక్షీ = ఓ కామాక్షీదేవీ
విమలపటీ = శుభ్ర వస్త్రము గల
కమలకుటీ = కమలము కుటీరముగా గల
పుస్తకరుద్రాక్షశస్తహస్తపుటీ = పుస్తకము చేత రుద్రాక్షల చేత పవిత్రములని ప్రశంసనీయములైన చేతుల ముడుపు గల
పక్ష్మలాక్షీ = ఱెప్పలతో కూడిన కన్నులు గల
కలితవిపఞ్చీ = ధరించిన వీణ గల
వైరిఞ్చీ = బ్రాహ్మివి
విభా = కాంతివి
అసి = అయి ఉన్నావు

🌷తాత్పర్యం
ఓ కామాక్షీ! శుభ్రములయిన తెల్లని వస్త్రములను ధరించిన కమలము నివాసమైన పుస్తక రుద్రాక్షలు దాల్చుట చేత పవిత్రములని ప్రశంసనీయములయిన చేతులు గల ఱెప్పలు అధికముగానున్న కన్నులు గల, వీణ ధరించిన సరస్వతివి నీవే.